HIGHLIGHTS

เครื่องประดับ Art Deco สีสันแห่งยุคที่หรูหราและสง่างาม

GIT LIbrary Admin

 04 Oct 2019   101

The A-Z of Jewelry: A is for... Art Deco

เครื่องประดับสไตล์ Art Deco สีสันแห่งยุคที่หรูหราและสง่างาม...

ศิลปะ “อาร์ตเดโค” ถือกำเนิดเกิดขึ้นในช่วงเวลาแห่งความวุ่นวายทั่วโลก และยังได้รับแรงบันดาลใจจากความเคลื่อนไหวของศิลปะยุคใหม่หลายๆ สไตล์ประกอบกัน ไม่ว่าจะเป็น คิวบิสม์ ไปจนถึงศิลปะแบบอียิปต์โบราณ  ซึ่งดูคล้ายกับลวดลายเรขาคณิต ดั่งเช่น ลวดลายโบราณของอียิปต์ แอสซีเรีย กับเปอร์เชีย 

SAPPHIRE AND DIAMOND BRACELET, CARTIER, 1930S. SOLD £168,750

ศิลปะในยุค “อาร์ตเดโค (Art Deco)” นั้น เกิดระหว่างช่วงรอยต่อของสงครามโลกครั้งที่ 1 และครั้งที่ 2 โดยมีวิวัฒนาการมาจากศิลปินยุคเริ่มต้นของยุคสมัยซึ่งสร้างสรรค์ชิ้นงานออกมาตอบสนองการปฏิวัติของวงการวิทยาศาสตร์ สังคม และเหตุการณ์ต่างๆ ทางการเมืองในช่วงต้นศตวรรษที่ 20  เช่น อาคารสูง การขนส่งที่สะดวกสบายและรวดเร็วขึ้น และนั่นศิลปะแบบ “อาร์ตเดโค” ก็ได้ถือกำเนิดขึ้น สำหรับชื่อเรียกว่า “อาร์ตเดโค” นั้นก็ได้มาจากงานแสดงนิทรรศการศิลปะนานาชาติเดอคอร์ติฟส์และงานแสดงสินค้าตกแต่งบ้านย้อนยุค ปี 1925 ที่จัดขึ้นในฝรั่งเศสเมื่อปี 1966 นั่นเอง

SILVER AND LACQUER PENDANT-NECKLACE, JEAN FOUQUET, FRANCE. 1928-1929

ยุคเฟื่องฟูของศิลปะอาร์ตเดคโคในช่วงปี 1920 ถึง 1935 นักออกแบบในยุคนั้นมักจะมีการใช้เส้นที่คมชัด เหลี่ยมมุมเครื่องประดับชัดเจน อันเป็นผลมาจากยุคสมัยของการนำเครื่องจักรกลมาใช้ รูปทรงที่เป็นแรงบันดาลใจมักมาจากธรรมชาติ โดยมักจะมีเส้นรอบนอกที่เป็นรูปทรงเรขาคณิต ทั้งนี้ยังมีการคำนึงถึงความสมดุลมากขึ้น ซึ่งถือเป็นหัวใจสำคัญแสดงถึงความหนักแน่นทั้งรูปแบบต่างๆ และสีสันของอัญมณีที่จัดจ้านได้ถูกนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์ซึ่งถือเป็นจุดเด่นสำคัญของ อาร์ตเดโค จึงเป็นข้อแตกต่างอย่างชัดเจนระหว่างยุคอาร์ตนูโวก่อนหน้านี้ ลวดลายของศิลปะแบบอาร์ตเดโคนี้ศิาได้รับอิทธิพลมาจากวัฒนธรรมของจีน ญี่ปุ่น อินเดีย อเมริกาใต้ และอียิปต์โบราณ โดยนำรูปแบบลวดลายมาจากภาพวาดตามผนัง เครื่องประดับ เครื่องราง มาผสมผสาน ดัดแปลง ตัดทอนรายละเอียดบางส่วน โดยจะเห็นได้จากหลุมฝังศพของกษัตริย์ตุตันคามุนในปี 1922 ที่ได้จุดประกายความหลงใหลในศิลปะอาร์ตเดโคได้จากผู้คนทั่วโลก โดยแบรนด์เครื่องประดับเก่าแก่ระดับโลกอย่าง Cartier ได้ผลิตเครื่องประดับในเชิงลักษณะกึ่งยุโรป-อียิปต์ออกมา เครื่องประดับที่เป็นที่ขึ้นชื่อระดับโลก ก็คือเข็มกลัดรูปแมลงทับ


CARTIER PARIS SCARAB BEETLE CLIPS IMAGE CLIVE KANDEL CARTIER COLLECTION

 

ART DECO NATURAL SEED PEARL AND DIAMOND SAUTOIR NECKLACE, J.E. CALDWELL, CIRCA 1920. SOLD HKD 524,000

เมื่อถึงคราวที่ยุคสมัยเปลี่ยนไปการออกแบบเครื่องประดับก็เช่นกัน แม้ว่าแบรนด์เครื่องประดับที่ทรงอิทธิพลที่สุดอย่าง Cartier, Van Cleef & Arpels, Jean Fouquet, Jeanne Bovin, Boucheron, Chaumet และ Lalique ได้มีการตีความศิลปะ “อาร์ตเดโค” ออกมาในรูปแบบของตัวเอง เช่น การใช้ทองคำขาว คริสตัล นิล และเพชรสีขาว มาผสมผสานกัน การใช้อัญมณีที่มีสีสันตัดกันที่นำมาออกแบบนั้นนำมาซึ่งความสวยงาม ทั้งนี้ต้องขึ้นอยู่กับปริมาณสีที่นักออกแบบในยุคนั้นต้องการ นอกจากสีสันที่ฉูดฉาดแล้วยังคงคำนึงถึงความสวยงาม ตามทฤษฎีสีของศิลปศึกษาจะมีเรื่องของวงจรสี สีตรงกันข้ามคือสีคู่ปฏิปักษ์ โดยต้องออกแบบมาให้มีความงดงามจากธรรมชาติได้อย่างลงตัว อัญมณีที่ใช้ก็จะเป็น ทับทิม มรกต ปะการังและหยก


MYSTERY-SET RUBY AND DIAMOND BRACELET, VAN CLEEF & ARPELS, NEW YORK, 1936. SOLD $198,000

ในยุคของศิลปะอาร์ตเดโคนี้เองยังเป็นต้นกำเนิดของการเจียระไนพลอยเป็นรูปทรงเหลี่ยมแบบ “Emerald Cut” และ “Princess Cut” และแบบ  Brilliant Cut (รูปทรงหยดน้ำ : Pear Shape) ยังเป็นที่นิยมเป็นอย่างมาก กว่า 90% จะเจียระไนเป็นทรงเหลี่ยมมากกว่าทรงอื่นๆ และฝังอัญมณีบนตัวเรือนแบบ “Channel Setting” อีกด้วย

นอกจากนี้ ยังเป็นช่วงเวลาอันสำคัญเป็นอย่างยิ่งที่ได้ถือกำเนิดนวัตกรรมการฝังอัญมณีที่เป็นแบบฉบับของแบรนด์เครื่องประดับ Van Cleef & Arpels ที่ได้พัฒนาทักษะความชำนาญต่างๆ จนกลายเป็นสัญลักษณ์สร้างชื่อเฉพาะตัว เทคนิคฝังเพชรขึ้นตัวเรือนแบบซ่อนหนามเตย “Mystery Set™” ที่ได้รับการจดสิทธิบัตรในปี 1933 ซึ่งใช้ลูกเล่นการฝังอัญมณีบดบังหนามเตยโลหะบนตัวเรือนเพื่ออวดความงามของรัตนชาติ อันบ่งบอกถึงความเป็นอาร์ตเดโคอย่างชัดเจนที่สุด

VINTAGE VAN CLEEF & ARPELS MYSTERY SET SAPPHIRE AND DIAMOND FLOWER BROOCH

 

หนังสือแนะนำสำหรับเครื่องประดับสไตล์ Art Deco

 

Art Deco jewellery and accessories : a new style for a new world 

Author : Cornelie Holzach

LC Call No. : NK 7310.3.A8 A78 2008

ในปี 1920 และ 1930 การออกแบบเครื่องประดับในยุคสมัยที่ครั้งหนึ่งสร้างความน่าประทับใจ เครื่องประดับในยุคนั้นที่ทำจากวัสดุที่ดูดีและมีค่า นักออกแบบสร้างงานชิ้นเอกเพื่อบ่งบอกถึงผู้หญิงยุคใหม่ที่รักอิสระ การนำวัสดุใหม่ๆ มาใช้ในการออกแบบเครื่องประดับมากขึ้นโดยยังคงความสวยงามราคาและราคาไม่แพง ซึ่งเครื่องประดับสไตล์อาร์ตเดโคนั้นยังมีให้เห็นได้จากแบรนด์ดังระดับโลกอย่าง Boucheron, Cartier และ Chaumet ที่ใช้ “ลาพีส ลาซูรี” ในการออกแบบทำให้เห็นถึงยุคอียิปต์โบราณและคงไว้ซึ่งรูปทรงเรขาคณิตอันเป็นเอกลักษณ์ของการออกแบบเครื่องประดับสไตล์อาร์ตเดโคไว้ 

 


Art deco jewelry

Author : Sylvie Raulet

LC Call No. : NK 7310.3 R3813 2002

หลังจากยุคศิลปะอาร์ตนูโวผ่านไป ยุคของศิลปะอาร์ตเดโคก็กลับมามีความเรียบง่ายและโดดเด่น หนังสือเล่มนี้แสดงให้เห็นถึงยุครุ่งเรืองของศิลปะอาร์ตเดโคในช่วงเวลานั้น นักออกแบบเครื่องประดับในยุคนั้นได้ดึงเอาแรงบันดาลใจจากสเปกตรัมที่เต็มไปด้วยสีสันของอัญมณี รูปทรงเรขาคณิตจาก Cubism และ Suprematism การนำความขัดแย้งของสีดำและสีขาวจาก Neo-Plasticism กลิ่นไอของวัฒนธรรมยุโรปสมัยใหม่และอียิปต์โบราณที่ได้ค้นพบสุสานตุตันคามุนในปี 1922 นอกจากนี้ การออกแบบยังได้รับอิทธิพลมาจากตะวันออก เปอร์เซีย และแอฟริกา เครื่องประดับอาร์ตเดโคในหนังสือเล่มนี้มีภาพประกอบพร้อมคำอธิบายที่ชัดเจน และบอกถึงแรงบันดาลใจในการสร้างสรรค์ชิ้นงานสไตล์อาร์ตเดโคของแบรนด์ระดับโลกอย่างเช่น Cartier และ Van Cleef & Arpels อีกด้วย

 


Jeweled splendours of the art deco era : the Prince and Princess Sadruddin Aga Khan Collection

Author : Sarah Davis

LC Call No. : NK 7310.3.A78 D38 2017

เจ้าชาย “Sadruddin Aga Khan” ได้มอบเครื่องประดับมาสเตอร์พีชจากแบรนด์คาร์เทียร์ที่อยู่ภายในกล่องอัญมณีที่งดงามจากกรุงปารีสให้เจ้าหญิงแคทเธอรีนในวันคริสต์มาสอีฟในปี ค.ศ. 1920 อันยุคแห่งศิลปะที่เต็มไปด้วยสไตล์อาร์ตเดโคที่สง่างาม การเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วของสังคมและเทคโนโลยีถูกถ่ายทอดผ่านงานศิลปะ ความแตกต่างที่โดดเด่นของเส้นสีและวัสดุ ความหรูหราล้ำสมัยในหนังสือเล่มนี้ ผู้อ่านจะได้เห็นถึงเครื่องประดับอัญมณีที่น่าทึ่ง ที่เป็นผลมาจากยุคสมัยของการนำเครื่องจักรกลมาใช้ รูปทรงที่เป็นแรงบันดาลใจมักมาจากธรรมชาติ โดยมักจะมีเส้นรอบนอกที่เป็นรูปทรงเรขาคณิต และยังได้รับอิทธิพลมาจากจีน ญี่ปุ่น และอินเดีย ซึ่งได้นำเสนอผ่านเครื่องประดับจากแบรนด์ดังเก่าแก่ระดับโลกอย่าง  Van Cleef & Arpels, Bulgari, Boucheron, Lacloche Freres และ Cartier รวมถึงกระบวนการออกแบบและการผลิตที่มีมากกว่า 100 ชิ้นพร้อมคำอธิบายโดยละเอียด

และมีหนังสือเล่มอื่นๆ เกี่ยวกับ  เครื่องประดับสไตล์อาร์ตเดโค อีกมากมายซึ่งสามารถหาอ่านได้ที่ชั้นหนังสือภายในห้องสมุดอัญมณีและเครื่องประดับ

หรือสืบค้นได้ที่ https://opac.git.or.th/Search_Basic.aspx หรือ https://elibrary.git.or.th

พิกัด: ห้องสมุดอัญมณีและเครื่องประดับ ชั้น1 อาคารไอทีเอฟ ทาวเวอร์ ถนนสีลม

 


Refercnce:  

SHARE ON :